Vormen van domotica in de intramurale ouderenzorg

Binnen verpleeg- en verzorgingshuizen is domotica onmisbaar. Domotica is vaak een ‘lichter’ alternatief voor vrijheidsbeperkende maatregelen als bedhekken en banden en vergroot de kwaliteit van leven van bewoners.

Ook ondersteunt domotica de zorgmedewerkers in hun werk, vooral in de nacht. Domotica levert extra ogen en oren en dat betekent dat er ’s nachts minder mensen nodig zijn. Zo gaat de inzet van nachtpersoneel bij kleinschalig groepswonen van één verzorgende op 24 cliënten naar één op 36.

Dit zijn mogelijkheden voor domotica in verpleeg- en verzorgingshuizen en in kleinschalige groepswoningen voor mensen met dementie:

• Opsta-alarmering geeft een signaal als de bewoner met een verhoogd valrisico ’s nachts uit bed stapt.
• Verlaat-de-kamermelding is speciaal voor bewoners die de neiging hebben om te dwalen. Zo gauw zij hun kamer verlaten, krijgen de medewerkers een seintje.
• Nachtoriëntatieverlichting geeft de looproute aan van bed naar toilet. Bedoeld voor bewoners die ’s nachts zelfstandig gebruikmaken van het toilet.
• Schilbeveiliging waarschuwt zorgverleners dat een bewoner die niet zelfstandig naar buiten kan, de buitendeur nadert. Bijvoorbeeld via een chip in de schoen en een sensor bij de deur.
• Camera’s volgen de bewoner in zijn kamer of op de gang. De camera’s zenden alleen beelden door als er beweging is. Ze dienen bijvoorbeeld als verificatiemiddel voor de zorgverleners als de opsta-alarmering een melding heeft gemaakt. Met camera’s is minder kans op onrust dan met reguliere nachtelijke rondes, waarbij elke keer de deur open en dicht gaat.

Domotica in de intramurale ouderenzorg verschilt sterk van domotica voor zorg op afstand. Bij zorg op afstand bedient de oudere de domotica zelf (behalve als het gaat om mensen met gevorderde dementie). Binnen de intramurale zorg zijn het de zorgprofessionals die de domotica bedienen. Dat geldt ook voor de kleinschalige groepswoningen voor mensen die de regie over hun leven kwijtraken, zoals bij dementie, het korsakovsyndroom of psychiatrische problematiek.

Vanaf 2004 wordt er gewerkt aan domotica in de intramurale ouderenzorg. Het eerste project met uitgebreide domotica was in het Osira woonzorgcentrum Leo Polak. Het project kwam tot stand met subsidie van het toenmalige Bouwcollege.

Onderzoek van het VUmc Alzheimer Centrum wees uit dat de kwaliteit van leven van de bewoners significant verbeterde ten opzichte van cliënten in groepswoningen zonder domotica. Ook waren er beduidend minder valincidenten.

Kenniscirkel Domotica voor Wonen en Zorg (externe link)
De Kenniscirkel Domotica voor Wonen en Zorg is de plek waar u terecht kunt voor onafhankelijke informatie over domotica. Met een abonnement krijgt u toegang tot het besloten deel van de website van de kenniscirkel. Hier vindt u een schat aan onafhankelijke informatie die u helpt om succesvol te werken met domotica. Met onder andere voorbeeldprojecten, programma’s van eisen en informatie over financieringsmogelijkheden.