Vormen van domotica voor ouderen in de thuissituatie
Introductie
Met domotica kunnen ouderen langer zelfstandig thuis wonen. Kiezen voor de juiste technologie is van belang. Kijk daarvoor goed naar de zorgvraag van de oudere. Elke zorgvraag heeft immers zijn eigen domotica als oplossing. Ook is het nodig om op de hoogte te zijn van de mogelijkheden. De technologische ontwikkelingen gaan hard.
Feiten
Er zijn verschillende vormen van domotica voor ouderen in de thuissituatie. Ze helpen risicosituaties voorkomen en geven ouderen meer gevoel van veiligheid. Domotica voor de thuissituatie wordt ook wel aangeduid als zorg op afstand.
Domotica voor ouderen zonder probleem of hulpvraag
Er is uiteenlopende technologie beschikbaar voor zelfstandige wonende ouderen die nog geen hulpvragen hebben. Ze zijn gebaat bij domotica die hun een gevoel van veiligheid geven. Onderstaande oplossingen zijn apart of gecombineerd met elkaar in te zetten.
Voorbeelden:
- Persoonsalarmering
De oudere roept bij nood hulp in via een alarmknop die aan een halsketting vastzit, gekoppeld aan speciale apparatuur bij de telefoon. - Brandalarm en inbraakalarm
De apparatuur slaat alarm in de woning en bij de hulpcentrale als er sprake is van brand of inbraak. - Elektrische en elektronische sloten
De hulpverlener kan zo nodig zonder sleutel de woning van de oudere binnenkomen. - Videocommunicatie
De cliënt kan daarmee op afstand communiceren met een zorgverlener. Mensen gebruiken deze voorziening ook steeds vaker om in contact te blijven met familie en vrienden. Ook hebben de voorzieningen de mogelijkheid om eenvoudig het internet op te gaan.
Domotica voor ouderen volgens het ‘wat-als-principe’
Naarmate mensen ouder worden, kunnen zich steeds meer situaties voordoen die het zelfstandig wonen bemoeilijken. Wat is er bijvoorbeeld nodig als mensen last krijgen van een chronische ziekte, zoals hartfalen en diabetes? En wat kan helpen als er fysieke beperkingen zijn door een cva? Bovenstaande domotica zijn dan verder uit te breiden met specifieke oplossingen.
Voorbeelden:
- Randapparatuur (gekoppeld aan de videocommunicatie) die gegevens over de gezondheid verzamelt en doorgeeft aan de zorgverlener, bijvoorbeeld de insulinewaarde van de cliënt
- Technieken waarmee de cliënt de omgeving kan besturen, zoals het licht aandoen, het zonnescherm neerlaten of het slot op de voordeur dichtdraaien.
Context
De termen ‘domotica’ en ‘zorg op afstand’ worden vaak door elkaar gebruikt. Hoe verhouden deze termen zich tot elkaar?
Zorg op afstand
Hieronder verstaan we het op afstand verlenen van zorg, met gebruik van informatie- en communicatietechnologie. Zorgverlener en cliënt bevinden zich niet op dezelfde plek. Ze gebruiken de ICT voor monitoring, ondersteuning, consultatie en behandeling op afstand.
Domotica
Domotica is een ouder en breder begrip en betekent eigenlijk ‘huisautomatisering’. Het gaat bijvoorbeeld om toepassingen die huishoudelijke apparatuur bedienen en bewaken, de veiligheid in huis waarborgen en het comfort vergroten. Domotica zijn niet per se toepassingen voor zorgdoeleinden, maar domotica zijn vaak wel een uitkomst voor mensen die langdurig zorg nodig hebben. Onder domotica in de zorg wordt meestal verstaan: hoogtechnologische toepassingen in een woning waardoor mensen (langer) zelfstandig kunnen blijven wonen.
Zorg op afstand wordt vaak beschouwd als een bepaald soort domotica.
Historie
Domotica voor thuiswonende ouderen kwamen in de jaren 90 in opmars. Ze werden toen aangebracht in wooncomplexen voor ouderen.
Tegenwoordig zijn er veel meer mogelijkheden. Domotica worden niet meer aangebracht in een woning. Ze zijn juist overal plaatsbaar en verplaatsbaar, mede dankzij de draadloze technologie. Aan domotica is vaak een zorg- en dienstenarrangement gekoppeld. Dat wordt geleverd door een thuiszorgorganisatie of zorginstelling in de buurt.
Videocommunicatie in opmars
Vanaf 2004 is de videocommunicatie in opmars. Deze communicatie op afstand is oorspronkelijk bedoeld om het contact tussen cliënt en zorgverlener te ondersteunen. Videocommunicatie helpt inmiddels ook om op afstand het sociale contact te onderhouden. Bijvoorbeeld met familie en vrienden.
Meer weten
Links
Kenniscirkel Domotica voor Wonen en Zorg (externe link)
De Kenniscirkel Domotica voor Wonen en Zorg is de plek waar u terecht kunt voor onafhankelijke informatie over domotica. Met een abonnement krijgt u onder andere toegang tot het besloten deel van de website van de kenniscirkel.
ActiZ, zorgopafstand.net (externe link)
Brancheorganisatie ActiZ is initiatiefnemer van het netwerk Zorg op Afstand. Op de website vindt u informatie over zorg op afstand via videocommunicatie en de mogelijke oplossingen voor mensen met een chronische ziekte.
