Twitter
Facebook
LinkedIn
Google+
E-mail

Foutloos leren bij dementie

Vergroten van de autonomie en de kwaliteit van leven van mensen met dementie door het opnieuw zelfstandig leren uitvoeren van één of enkele bezigheden.

Doel

Het doel is dat personen met dementie na trainingen middels Foutloos leren de taak zelfstandiger kunnen uitvoeren dan voor de trainingen.

Doelgroep

Foutloos leren kan bij mensen met dementie in verschillende stadia toegepast worden. Hierbij kan gedacht worden aan mensen die thuis of in een instelling wonen, of die dagbehandeling volgen. De persoon met dementie moet wel zelf gemotiveerd zijn om een bepaalde taak te (her)leren.

Aanpak

  1. Allereerst wordt bekeken of de persoon met dementie gemotiveerd en geschikt is om een alledaagse taak te (her)leren. 
  2. Dan vindt er een gesprek plaats met de trainer, de persoon met dementie en diens mantelzorger, waarin gezocht wordt naar een geschikte activiteit om te (her)leren. 
  3. Vervolgens wordt er een stappenplan van de betreffende taak opgesteld waarbij rekening wordt gehouden met de voorkeur en gewoonte van de cliënt wat betreft de volgorde van stappen.
  4. Voor het aanleren van zeer eenvoudige taken (3 tot 5 stappen) kunnen acht trainingssessies van 15 à 30 minuten per taak voldoende zijn. Fouten tijdens het aanleren van een taak worden voorkomen doordat de trainer gebruik maakt van onder andere ‘modeling’ (dat wil zeggen voordoen), verbale instructies en herhaling. 
  5. Nadat de training is afgerond is het belangrijk om ook ‘opfrissessies’ te houden, bijvoorbeeld enkele dagen na afronding van de training en daarna nog eens een week later, en daarna twee weken later.

Materiaal

Het boek 'Foutloos leren bij dementie: een praktische handleiding' en www.foutloosleren.nl.

Onderbouwing

Als gevolg van dementie kunnen mensen hun zelfredzaamheid in het dagelijks leven verliezen. Geheugenstoornissen belemmeren het leren van nieuwe informatie en vaardigheden, maar ook eerder verworven vaardigheden gaan verloren. Hierdoor worden mensen met dementie steeds meer zorgafhankelijk.

Uit wetenschappelijk onderzoek (Kessels, Remmerswaal, & Wilson, 2011) blijkt echter dat er bij mensen met dementie wel degelijk sprake is van leerbaarheid. De geheugenstoornissen betreffen vooral het geheugen voor 'feiten' (expliciet geheugen), terwijl automatische vormen van leren relatief lang intact blijven (impliciet geheugen). Een methode waarbij gebruik wordt gemaakt van dit (relatief lang intacte) impliciete geheugen is Foutloos leren. Dit is een instructiemethode waarbij ernaar gestreefd wordt om fouten tijdens het leren van nieuwe kennis of vaardigheden zoveel mogelijk te voorkómen. Bij mensen waarbij het expliciete geheugen is aangedaan (zoals bij dementie), worden deze fouten niet meer herkend en dus ook niet gecorrigeerd. In plaats daarvan worden ze via het impliciete geheugen opgeslagen in het langetermijngeheugen. Deze fouten zullen bij het opnieuw uitvoeren van de handeling tot uiting komen, maar niet als 'fout' worden herkend (het expliciete geheugen is immers aangedaan). Door het voorkomen van fouten tijdens de aanleerfase zal enkel de goede respons worden opgeslagen en dus onthouden.

Contactgegevens

Radboud UMC
M.M.E. de Werd, MSc
Reinier Postlaan 10
6500 HB Nijmegen
024 36 66 495

Mantelzorger en oudere dame lezen een krant

Contact

030 789 23 00

Bezoekadres

Catharijnesingel 47
Postbus 8228
3503 RE Utrecht

Routebeschrijving

Volg ons op

LinkedIn
toggle_closeSluit

Top

vilans.nl gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren. Lees meer over cookies. melding sluiten