Twitter
Facebook
LinkedIn
Google+
E-mail

Technologie gebruiken: hartstikke sociaal

Technologie mag op zichzelf ‘koud’ zijn, maar is vrijwel altijd ontwikkeld om te voorzien in een ‘warme’ behoefte

Deze blog is geschreven door Larix Bouwman

Fontys en Vilans werken regelmatig samen aan producten rondom zorg en technologie. Dat levert een interessante kruisbestuiving op. In deze blog behandelen Sebastiaan Peek (promovendus op het gebied van technologieacceptatie, Fontys en Tilburg University) en Larix Bouwman (adviseur beroepsontwikkeling, Vilans) de vraag in hoeverre het gebruik van technologie (in de zorg) sociaal is.

Smartphone voor Vera

We beginnen met een voorbeeld. Vera, een goede kennis van een van de schrijvers, had tot voor kort een Nokia 3310. Zo’n ouderwetse mobiel waar je twee dingen mee kan: bellen en sms’en. Een telefoon waarvan de batterij oneindig meegaat en die je op de grond kan laten stuiteren zonder dat hij stuk gaat. Hij was perfect. Toch dacht ze wel eens na over de aanschaf van een smartphone.

‘Dat is niks voor jou’, had haar man daarover gezegd. ‘Je bent niet handig met computers. Als het nodig is heb ik er een’. Ze was het wel met hem eens, maar soms had ze het gevoel dat ze daardoor dingen miste. Daarbij, ze vond een smartphone ook best een stom ding. Al die mensen die in de trein maar op hun schermpje zitten staren en elkaar niet meer lijken te zien…

Onlangs werd Vera oma. Haar hele familie, inclusief haar eigen man, toverden met speels gemak foto’s en filmpjes van het hummeltje op hun telefoonscherm, allemaal via WhatsApp. Iedereen, behalve zij dus. Zij had nog steeds die Nokia.

Totdat ze op een dag een smartphone kreeg van haar zoon. Ze was er enorm blij mee! Haar zoon had aangevoeld dat ze er wel een wilde hebben, maar dat ze er niet zelf voor naar de winkel zou gaan. Nu appt ze er op los. Ze heeft zelfs in WhatsApp een familiegroep aangemaakt. Haar dochter heeft haar uitgelegd hoe alles werkt. Natuurlijk ging niet alles vanzelf, maar nu kan ze het toch! Daar is ze best trots op. Behalve als ze zit te appen in de trein dan.

De invloed van sociale factoren op technologiegebruik

Het bovenstaande voorbeeld laat zien hoe belangrijk de sociale omgeving is bij het gebruik van technologie: de reden dat Vera een smartphone wilde is sociaal, de reden waarom ze een afkeer van smartphones had ook. Daarbij hebben haar familie en partner een grote rol gespeeld in het stimuleren en belemmeren van het gebruik. Haar man versterkte haar idee dat ze er geen nodig had, terwijl haar zoon en dochter er juist voor hebben gezorgd dat ze ermee aan de slag ging. Het voorbeeld van Vera is niet uniek. Onderzoek uitgevoerd door Fontys en Tilburg University laat zien dat het sociale netwerk een belangrijke factor is bij de acceptatie van technologie door zelfstandig wonende ouderen. Sterker nog: veel ouderen hebben de hulp van familie en kennissen hard nodig om technologie in huis (van magnetron tot tablet) te kunnen gebruiken.

Mensen lezen in de trein

Jezelf even afzonderen is van alle tijden

Stimuleer technologie bij cliënten

Eenmaal in gebruik geldt voor ouderen net als voor ieder ander dat technologie sociaal contact, veiligheid en zelfredzaamheid kan faciliteren. Reden te meer om je ook als zorgmedewerker bewust te zijn van de invloed die je hebt op de cliënt en het sociale netwerk daaromheen. Hebben jouw cliënten behoeften die mogelijk (deels) te vervullen zijn met technologie? En belemmer of stimuleer je het gebruik van die technologie? In onze ogen verdient alles dat kan bijdragen aan de kwaliteit van leven van cliënten een kans.

Zorgmedewerkers zien potentie van technologische oplossingen

Uit onderzoek van Vilans en Fontys blijkt dat zorgmedewerkers privé vaak gebruik maken van allerlei technologie (zoals smartphones en social media). Tegelijkertijd weten ze niet goed op welke manier technologie een plek kan gaan krijgen in het werk en, belangrijker, of ze dat eigenlijk wel willen. Zorgprofessionals geven aan dat ze de potentie zien van technologische oplossingen maar zijn tegelijkertijd ook terughoudend omdat het idee bestaat dat technologie de zorg minder persoonlijk of warm maakt.

Het voorbeeld en de onderzoeken laten zien dat technologie gebruiken hartstikke sociaal is! Technologie mag op zichzelf dan ‘koud’ zijn, maar technologie is vrijwel altijd ontwikkeld om te voorzien in een ‘warme’ behoefte zoals sociaal contact. Bovendien kan technologie niet zonder de ‘warme mens’, die nodig is om de inzet van technologie succesvol te laten zijn. Immers, het uitleggen van technologie gaat altijd nog het beste via menselijk contact. En kijken welke technologie voor een cliënt geschikt is, is absoluut mensenwerk. Dat geldt ook voor het oplossen van technische problemen. Zelfs de keuze om te stoppen met technologie, wanneer deze niet geschikt of effectief blijkt te zijn, is mensenwerk.

Meer informatie

Deel deze pagina op Twitter Deel deze pagina op Facebook Deel deze pagina op LinkedIn Deel deze pagina op Google+ Deel deze pagina via E-mail Deel deze pagina via WhatsApp

Wij horen graag uw mening. Laat uw reactie achter.

Wilt u een link invoegen in de tekst? Zet deze tussen [].
Voorbeeld: [www.vilans.nl].

We willen graag weten met wie we in gesprek gaan, daarom vragen wij uw naam en e-mail. Uw e-mailadres zal niet online geplaatst worden.

Plaats het getal '755' in onderstaand controle veld.

1 reactie geplaatst
  • Eveline

    schreef op 01 okt 2015

    Wat een ontzettend leuk artikel! in verhalende vorm met een link naar het onderzoek en een mooie conclusie. Complimenten!

Mantelzorger en oudere dame lezen een krant

Contact

030 789 23 00

Bezoekadres

Catharijnesingel 47
Postbus 8228
3503 RE Utrecht

Routebeschrijving

Volg ons op

LinkedIn
toggle_closeSluit

Top

vilans.nl gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren. Lees meer over cookies. melding sluiten