Tom van Boekholt

Tom van Boekholt

Preventiemaatregelen tegen besmetting coronavirus in de gehandicaptenzorg

Wat betekenen alle maatregelen rond het coronavirus voor organisaties in de gehandicaptensector? In dit artikel houden we u op de hoogte van de laatste stand van zaken.

06-04-2020

Laatste update: 6 april

Net zoals voor (zorg)organisaties in andere sectoren is het ook belangrijk dat gehandicaptenzorgorganisaties de adviezen van de GGD en het RIVM overnemen. De GGD is in geval van een besmetting het eerste aanspreekpunt voor zorgorganisaties.

Kijk voor de meest actuele informatie omtrent het coronavirus op de website van het RIVM. De Vereniging Gehandicaptenzorg Nederland (VGN) houdt een liveblog bij op deze pagina.

Scholen, kinderopvang en horeca gesloten

Zorgmedewerkers vallen onder de noemer vitale beroepen. Kinderen van zorgmedewerkers zijn nog steeds welkom op de opvang. Desondanks kan de capaciteit bij zorgaanbieders verder onder druk komen te staan. Met als gevolg extra of verlengde diensten voor zorgmedewerkers. Op uren dus die ook buiten de openstelling van de reguliere dagopvang vallen. De VGN geeft haar leden mee om wellicht de dagbestedingslocaties en/of leegstaand vastgoed te gebruiken voor aanvullende opvang. Daarbij moeten wel de volgende adviezen in acht genomen worden: 

  • Kinderen die hoesten of verkoudheidsklachten of koorts hebben moeten thuisblijven of zo snel mogelijk worden opgehaald.
  • De locatie is fysiek gescheiden van de leefruimten waar cliënten verblijven. Dus ook geen gezamenlijk gebruik van toiletten en andere voorzieningen.
  • De medewerkers die voor de opvang van de kinderen worden ingezet, voeren geen zorgtaken (meer) uit voor cliënten, om het risico op besmetting zo klein mogelijk te maken.
  • De locatie en het aanwezige toezicht is dusdanig ingericht dat de veiligheid van de kinderen is gewaarborgd.

Hoe staat het met dagbestedingslocaties?

Om de verspreiding van het coronavirus zo veel mogelijk tegen te gaan zijn bijeenkomsten met grote groepen mensen verboden en zijn plekken waar veel mensen samenkomen (zoals cafés en restaurants) gesloten. Dit heeft ook consequenties voor dagbestedingen. Veel organisaties hebben hun dagbestedingslocaties al gesloten. VGN deelt de volgende adviezen over de vraag óf een dagbestedingslocatie moet sluiten. Laat cliënten thuisblijven die: 

  • Verkoudheidsklachten EN/OF hoesten EN koorts hebben.
  • Als zij een kwetsbare gezondheid hebben (luchtwegklachten, hartklachten of boven de leeftijd van 60 jaar).
  • Als zij huisgenoten hebben met een kwetsbare gezondheid t.g.v. virusinfecties.
  • Als zij met het openbaar vervoer of groepsvervoer moeten reizen.

Voor de locaties zelf geldt het volgende:

  • Ga niet open als u niet de faciliteiten binnen de dagbestedingslocatie heeft om de hygiënemaatregelen te waarborgen en op enige afstand van elkaar te werken.

De gevolgen van sluiting van dagbestedingslocaties zijn groot, met name voor bepaalde extra kwetsbare doelgroepen, die veel ondersteuning nodig hebben. Dagbesteding en dagbehandeling is ook essentieel als opvang voor ouders in vitale beroepen of ter ondersteuning van zeer kwetsbare gezinssystemen. Voor deze cliënten en hun omgeving leidt sluiting van voorzieningen tot extra zorg, druk of ontregeling in de thuissituatie. VGN vraagt haar leden om inspirerende initiatieven te verzamelen. Bijvoorbeeld over hoe mensen toch een vorm van daginvulling kunnen organiseren voor de meest kwetsbare groep cliënten. Mail uw voorbeeld op: corona@vgn.nl.

Dagbestedingslocaties in de horeca dicht

Alle horecagelegenheden in Nederland zijn minimaal tot 28 april gesloten. Dit geldt dus ook voor alle eet- en drinkgelegenheden die gehandicaptenzorgorganisaties voor de dagbesteding hebben ingericht. Als de horecagelegenheid alleen een onderdeel vormt van een dagbestedingslocatie hoeft alleen dit deel dicht.

Bezoekersregeling aangescherpt

In alle instellingen voor de gehandicaptenzorg wordt de bezoekersregeling aangescherpt om verspreiding van het coronavirus te voorkomen. Er komt een zogenoemde 'Nee, tenzij'-regeling. Dat betekent dat er alleen bezoek wordt toegestaan als het contact met de familie of vrijwilliger van essentieel belang is voor de patiënt.

Voldoende beschermingsmiddelen

Let op: Schaarste mondmaskers

Vanwege de bestaande krapte van mondmaskers is het nodig om het gebruik van beschermende persoonlijke middelen aan de feitelijke risico's aan te passen. Het gaat om aangepaste inzet bij hoestende/niezende medewerkers en hoestende/niezende cliënten. Het gaat hierbij dus niet om cliënten bij wie sprake is van corona. 

Meer informatie
- Lees het artikel Richtlijnen RIVM voor beschermingsmiddelen aangepast

Bij de GGD en de Geneeskundige Hulpverleningsorganisatie in de Regio (GHOR) vindt u aansluiting bij de logistiek coördinator. Deze inventariseert en herverdeelt de persoonlijke beschermingsmiddelen waar nodig. Deze logistieke coördinator is gepositioneerd bij de GGD/GHOR en zorgt dat bij een besmetting in de gehandicaptenzorg de benodigde materialen binnen drie uur vanuit de centrale distributie geleverd worden. 

VWS adviseert zorgaanbieders om knelpunten in de beschikbaarheid van persoonlijke beschermingsmiddelen met elkaar te bespreken. Zorg daarom dat u bent aangesloten bij het Regionaal Overleg Acute Zorg (ROAZ). Binnen het ROAZ wordt de regionale aanpak van het coronavirus afgestemd.

Hergebruik FFP2-maskers

Kijk of FFP2-maskers hergebruikt kunnen worden in verband met dreigend tekort: Uit onderzoek van het RIVM blijkt dat na het tweemaal steriliseren met waterperoxide FFP2-mondmaskers hun vorm behouden. Ook bleek uit een snelle test dat zij na deze reiniging voldoende in staat bleken om deeltjes tegen te houden. In tijden van schaarste kunnen FFP2-maskers zo wel driemaal worden gebruikt. Kanttekening is wel dat er slechts beperkt onderzoek naar is gedaan. Houd de recente updates dan ook in de gaten.

Behandelbeleid bij besmetting

Hoe bereid u zich voor als iemand met een verstandelijke beperking ernstig ziek wordt door het coronavirus? Daarvoor zijn de hulpmiddelen het medisch paspoort en een gespreksleidraad ontwikkeld. Lees er meer over op de website van de VGN.

Duidelijkheid geven aan cliënten

Om verdere verspreiding en besmetting tegen te gaan beperken zorgorganisaties het bezoek tot een noodzakelijk minimum. Toch is het soms lastig om de landelijke adviezen omtrent sociale isolatie toe te passen bij cliënten en situaties in de gehandicaptenzorg. Wees in overleg met de GDD in geval van verdenking of besmetting extra alert om de bijzonderheden van de casus en situatie duidelijk te schetsen:

  • Cliënt wel/niet in staat tot volgen van instructie en dragen van beschermingsmateriaal.
  • Ongeschikte huisvesting, gedeeld sanitair.
  • Gedragsproblemen die ontstaan bij afwijkingen van structuur en ritme of bij beperkingen in bewegingsvrijheid.
  • Cliënten met ernstige agressie of gedragsproblemen waarvoor fysieke beheersing nodig is.
  • De afhankelijkheid van wisselende begeleiders en onervaren in het verzorgen met beschermingsmateriaal.

De Rijksoverheid heeft de website Steffie Helpt gelanceerd waarop moeilijke informatie over het coronavirus in eenvoudige taal wordt uitgelegd. Deze website is speciaal voor mensen met een verstandelijke beperking.

Bekijk meer informatie over corona in de gehandicaptenzorg

Verpleeghuiszorg

Kijk voor het laatste nieuws en de situatie in de verpleeghuiszorg op deze pagina en op Zorg voor Beter.

Thuiszorg

Bekijk hier de belangrijkste informatie over de situatie in thuiszorg. Kijk ook op Zorg voor Beter.

Ga naar de overzichtspagina over het coronavirus

Meer informatie? Neem contact op met:

HilairSenior adviseur
Hilair
Balsters
Senior adviseur h.balsters@vilans.nl 06 22 81 00 70
Profiel
Persvragen? Neem contact op met afdeling communicatie via 06 460 433 51 of pers@vilans.nl