Netwerkbijeenkomst geeft impuls aan regionale samenwerking in MGZ

Samen bouwen

Elkaar ontmoeten geeft energie om samen verder te bouwen. Dat is de insteek van de netwerkbijeenkomst 'Samen bouwen aan toekomstbestendige medisch generalistische zorg in de regio'. Energie is er volop.

Tijdens de bijeenkomst stonden de deelnemers stil bij verschillende vragen. Hoe zorgen we dat MGZ beschikbaar blijft voor kwetsbare mensen in kwetsbare fasen van hun leven? Wat zijn innovatieve manieren van samenwerken in de regio? Wat kunnen organisaties daarin van elkaar leren?

In deze animatie zie je hoe het programma MGZ in de regio samenwerking versnelt:

Zorgcapaciteit verdelen 

Programmamanager en dagvoorzitter Marloes Berkelaar van Vilans begint de bijeenkomst met de constatering dat er al veel gebeurt op het gebied van MGZ in de regio. Ze vraagt aan Michiel Geschiere, directeur Langdurige Zorg bij het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS), waarom MGZ zo'n belangrijk thema is.

'Zo'n 6 jaar geleden kregen we steeds meer signalen dat mensen met een Wlz-indicatie de zorg niet geregeld krijgen', vertelt hij. 'Vilans en de Erasmus Universiteit startten toen met het programma "Duurzame medische zorg", nu "MGZ in de regio". Het programma richt zich op versterking en versnelling van regionale samenwerking.'

'Ik heb geen toverstok waarmee we het MGZ-probleem wegwerken', gaat Michiel verder. 'Wel kunnen we door regionale samenwerking de zorgcapaciteit in thuissituaties en instellingen beter verdelen. Samenwerking tussen medisch behandelaren en eerstelijns professionals is daarbij hard nodig.' 

Mantelzorger Joanne Keijman schetst het belang van goede samenwerking. De coördinatie van de zorg voor haar ouders met dementie is erg intensief. 'Droom groot', nodigt Marloes haar daarop uit. 'Meer coördinatie', zegt Joanne. 'En denk breder dan formele zorg. De vijver is groter en dat biedt verlichting voor zowel zorgprofessionals als mantelzorgers.'

Tekorten nemen toe  

Daarna neemt een panel plaats op het podium: beleidsadviseur Marieke Teurlings van zorgkantoor CZ, huisarts Joost Clemens, onderzoeker Jitse Schuurmans en Michiel Geschiere.

Jitse vertelt over de Regio-inventarisatie van MGZ in de regio 2024, die de Erasmus Universiteit samen met Vilans uitvoerde. Daaruit blijkt dat het tekort aan artsen VG, specialisten ouderengeneeskunde en huisartsen dit jaar in veel regio's verder is toegenomen.

'Michiel, wat ga je hier als eerste aan doen?', vraagt Marloes. 'Opleiden, laten zien hoe mooi het vak is. En zorgen dat de huisarts ondersteund wordt', zegt Michiel.

Bekijk het panelgesprek terug in deze video:

Huisarts Joost Clemens bevestigt dat die ondersteuning nodig is. Daarvoor moeten onder meer de teams in de kleinschalige woonvoorzieningen kwalitatief en kwantitatief op orde zijn. 'Anders moet de huisarts het gat dichtlopen. Dan ben ik blazen aan het spoelen en wonden aan het verzorgen, taken die bij een verpleegkundige of verzorgende horen.'

Stepped care is dan ook een belangrijk deel van de oplossing, vindt ook Marieke Teurlings van CZ. 'In een flink aantal regio's zie je op dat gebied mooie initiatieven. Belangrijk is om daarbij goed af te stemmen wat ieders verantwoordelijkheid is.'

Meer initiatieven in stepped care 

Jitse Schuurmans vertelt dat er meer initiatieven zijn gekomen in stepped care. Verder is medische zorg beter beschikbaar voor oudere patiënten door het opschalen van mobiel geriatrische teams. Goede berichten.

Ook het Convenant Samenwerking MGZ dat 7 partijen uit verschillende domeinen met elkaar opstelden, is goed nieuws. Marloes: 'Het convenant laat zien dat de partijen verantwoordelijkheid nemen en dat er ruimte is voor het gesprek tussen verschillende beroepsbeoefenaren.'

Huisarts en dichter Mia Wessels verwoordt mooi wat stepped care betekent voor de zorgprofessional zelf. Zorg verlenen verbindt zij met zorg lenen. 'Lenen betekent ook teruggeven, weten wanneer het bij de ander te laten en niet alles op je te nemen.' Na deze woorden gaan de deelnemers uiteen om zich verder te informeren in 7 verschillende werksessies.

Bekijk de spoken word van Mia terug in deze video:

Behoeften van medisch behandelaren 

In de wandelgangen gebeurt intussen ook van alles. Op whiteboards brengt een tekenaar de behoeften in beeld van medisch behandelaren. Ze put hierbij uit wat deelnemers hebben geschreven op speciaal daarvoor gemaakte kaarten.

Veel mensen noemen de behoefte aan informatie over de rol van de verpleegkundig specialist in de MGZ en daarmee samenhangend stepped care en taakherschikking. 'Wat is ieders verantwoordelijkheid als we samenwerken in het medisch domein?', is de vraag die iemand daarbij stelt.

3 verpleegkundigen ouderenzorg uit Limburg staan bij het bord. Ze wijzen erop dat stepped care niet alleen verpleegkundig specialisten betreft, maar ook verpleegkundigen en verzorgenden. 'Bij ons doen verpleegkundigen ook triages en behandelingen, bijvoorbeeld op het gebied van wondverzorging. En verzorgenden kunnen veel signaleren en soms al daarop acteren. Ook dat scheelt inzet van een huisarts of specialist ouderengeneeskunde.'

Olifant in de kamer 

Bij een grote opblaasbare olifant worden de deelnemers uitgedaagd om de 'olifant in de kamer' te benoemen. Over welke onderwerpen wordt nog te weinig gesproken? Dingen die mensen noemen, zijn onder meer de inzage in en overdracht van digitale dossiers. Ook bij de vraag wat we over het hoofd zien bij MGZ in de regio staat: 'Dat we alle informatie op één plek nodig hebben'. Het is duidelijk dat dat nog mist.

Vertrouwen, begrip en energie 

Bij de sessies blijkt dat deelnemers over de grenzen van de zorgdomeinen van elkaar leren. Een MGZ-projectleider van 5 samenwerkende organisaties in de gehandicaptenzorg zit een sessie bij over samenwerking in de ouderenzorg. 'Onze situatie is heel vergelijkbaar. Waar het om gaat, is dat we met elkaar verantwoordelijkheid én risico's durven nemen. We moeten met elkaar bouwen en dus elkaar vertrouwen.' 

Vertrouwen is ook nodig binnen organisaties. Een specialist ouderengeneeskunde uit Amsterdam vertelt dat ze meer inzicht heeft gekregen in de complexiteit waar bestuurders mee te maken hebben. 'Soms ben ik vanuit mijn medische professie ongeduldig. Dan wil ik dat dingen voor elkaar komen. Nu zie ik dat dat niet eenvoudig is. Ik heb meer begrip voor onze bestuurders.'

Het is duidelijk dat de deelnemers elkaar gevoed hebben met kennis, ideeën en goede voorbeelden. Maandag gaan ze weer aan de slag, met nieuwe energie om samen verder te bouwen.

Meld je aan voor ondersteuning van het programma MGZ in de regio.

Lees meer over MGZ in de regio

• Lees over de Regio-inventarisatie van MGZ in de regio 2024.
• Bekijk het Convenant Samenwerking MGZ als pdf op de website van VGN.
• Lees het artikel 'Hoopgevende initiatieven voor medisch generalistische zorg in de regio' op de website van Zorgvisie.