Deel deze pagina via:
Psychofarmaca bewust gebruiken
Laatst bijgewerkt op: 23-07-2024
In de ouderenzorg en de gehandicaptenzorg worden psychofarmaca nog te vaak en te gemakkelijk voorgeschreven bij onbegrepen gedrag. Met het programma 'Beter af met minder? Bewust gebruik psychofarmaca' hielp Vilans zorgorganisaties daar anders mee om te gaan. Daarbij was het doel om de bewustwording over het gebruik te vergroten en onjuist gebruik terug te dringen.
Waarom dit programma?
Uit onderzoek blijkt dat psychofarmaca zoals Haldol vaak niet het gewenste effect hebben bij onbegrepen gedrag. Bovendien hebben psychofarmaca nadelige bijwerkingen. Volgens de Wet zorg en dwang (Wzd) is het onvrijwillig toedienen van gedragsmedicatie alleen toegestaan als er geen passende alternatieven zijn.
Jeroen Schumacher was coach en projectleider bij het programma: 'De bijwerkingen van psychofarmaca zijn aanzienlijk. Mensen worden er suf van. Ze krijgen moeite met slikken, wat gevolgen heeft voor het eetpatroon. En er is een verhoogd risico op een beroerte, longontsteking en overlijden.'
Het kan anders
Het programma heeft 10 uitgangspunten voor psychofarmacagebruik opgeleverd. Deze zijn vastgesteld in een breed samengestelde expertgroep. Ook het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) en de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) hebben deze uitgangspunten omarmd.
De ervaringen en inzichten uit het programma zijn verzameld in de praktische gids 'Het kan beter met minder'. De gids helpt zorgprofessionals bewuster om te gaan met psychofarmaca. De gids staat vol verwijzingen naar inspirerende producten en hulpmiddelen.
Uit de praktijk van de ouderenzorg
Zorggroep Apeldoorn was een van de organisaties die meededen aan het programma. 'Het terugdringen van gebruik van psychofarmaca in de zorg raakt mij als oud-verpleegkundige, bijzonder', zegt bestuurder Erwin Höppener.
'30 jaar geleden was het toedienen van Haldol de normaalste zaak van de wereld. Denk je eens in dat een van je ouders voortdurend dit soort middelen krijgt aangereikt, terwijl de omgeving niet weet wat vader of moeder tot bepaald gedrag beweegt. Het is zaak dat we de ruimte nemen om dit te veranderen.'
Meer inspiratie over psychofarmaca afbouwen
- Bekijk de toolkit Bewust gebruik van psychofarmaca op de website van Zorg voor Beter.
- Lees de folder 'Een pil voor het gedrag? Denk na of het mag!' op het Kennisplein Gehandicaptensector.
- Lees de verhalenbundel 'Een pil tegen het roepen': Feiten en fabels rond psychofarmaca'.