Naar hoofdinhoud Naar footer

Smart glass

Laatst bijgewerkt op: 31-03-2025 

Door de steeds complexere zorg hebben zorgmedewerkers vaker hulp nodig van specialisten. Deze zijn niet altijd direct aanwezig. Met een speciale bril (smart glass) kunnen zorgmedewerkers toch eenvoudig een deskundige op afstand inschakelen.

In het kort

Sector

Verpleeghuiszorg, Ouderenzorg, Gehandicaptenzorg

Voor wie

Zorgverlener

Fase

In gebruik

Een smart glass noemen we ook wel een expertisebril. Dit is een slimme bril met een ingebouwde microfoon en camera. Deze slimme bril zorgt ervoor dat zorgprofessionals tijdens hun werk direct in contact kunnen staan met een deskundige op afstand. De deskundige kijkt live mee via de camera van de bril en kan via audio of aantekeningen op het beeldscherm advies geven. Dit zorgt ervoor dat de zorgprofessional de handen vrij heeft om zorg te verlenen.

Smart glasses ondersteunen het zorgproces door zorgprofessionals te voorzien van expertise. De deskundige hoeft hier fysiek niet bij aanwezig te zijn. Dit is handig bij bepaalde situaties. De bril gebruik je bijvoorbeeld om onbegrepen gedrag bij cliënten te observeren of live feedback te geven tijdens zorgmomenten. Of je gebruikt de bril om ondersteuning te bieden tijdens het opleiden van zorgpersoneel.

Voor de zorgprofessional betekent dit betere ondersteuning bij het leveren van zorg. Voor de expert op afstand bespaart het reistijd en -kosten. Tegelijk krijgen cliënten sneller en van vertrouwde personen hulp.

De smart glass kan helpen in verschillende situaties in de ouderen- en gehandicaptenzorg. Het gaat erom dat een zorgprofessional, naaste of mantelzorger de kennis van een deskundige nodig heeft. Dat kan een specialist ouderengeneeskunde zijn, een arts verstandelijk gehandicapten of bijvoorbeeld een psycholoog of wondzorgverpleegkundige. De experts kunnen op afstand meekijken en -denken en zo hun expertise aanbieden.

De werkdrukverlichting is afhankelijk van de exacte use case en de setting waar de smart glass in wordt toegepast. Onderzochte use cases in de extramurale zorg zijn: specialistische handelingen door mantelzorger of lager geschoolde professional en gedragsconsultatie op afstand. Voor de intramurale zorg zijn de use cases: scholing, observatie onbegrepen gedrag, 24/7 medische dienst en wondzorg. De twee meest veelbelovende toepassingen worden extra uitgelicht in de kosten-batenmatrix. De harde baten zijn gebaseerd op verwachtingen en ervaringen van zorgprofessionals.

Zachte kostenZachte baten

Alle use cases

  • Herinrichten van zorgproces
  • Leren werken met technologie
  • Beschikbaarheid van bril op afdeling
  • Uitleg aan cliënten en mantelzorg
  • Betrekken van diverse disciplines/behandelaren
  • Mate van draagcomfort
  • Minder fysieke contactmomenten


Scholing

  • Aanpassingen aan scholingsaanbod


Observatie onbegrepen gedrag

  • Noodzaak voor het continu dragen van de bril voor acute zorgvragen
  • In beeld brengen van onbegrepen gedrag

Alle use cases

  • Rust voor de cliënt
  • Snellere inzet van professionals/hogere beschikbaar­heid
  • Snellere en betere afstemming tussen professionals


Scholing

  • Toegankelijkheid tot kennis
  • Examinering leerlingen/studenten


Observatie onbegrepen gedrag

  • Verhoogd welzijn (o.a. psychosociaal) voor cliënt
Harde kostenHarde baten

Alle use cases

  • Kosten introductie in de organisatie (training, installa­tie, beheer)
  • Kosten randvoorwaarden zoals smartphones en relatief hoge benodigde wifi bandbreedte
  • In geval van storingen: extra werklast
  • Kosten hardware/software

Scholing

  • Minder reistijd
  • Inzet medewerkers thuis (op afstand) in ondersteuning leerlingen


Observatie onbegrepen gedrag

  • Minder Reistijd
  • Meer capaciteit om andere cliënten te helpen
  • Verminderde registratie (fouten)
  • Vermindering in gedragsvisites op locatie

Wet zorg en dwang

Pas je de smart glass toe bij een persoon met dementie of met een verstandelijke bepering? Dan is de Wzd niet van toepassing. Er is geen sprake van het uitoefenen van toezicht op de cliënt. Lees meer over zorgtechnologie en de Wzd

Medical Device Regulation

Het is nog niet duidelijk of de smart glass een medisch hulpmiddel is. Blijkt het straks wel een medisch hulpmiddel te zijn? Dan is er een zwaardere CE-certificering nodig. Lees meer over de Medical Device Regulation.

Expertise op afstand is weliswaar ICT-technologie voor de zorg, maar is geen zorg op afstand en/of toezicht op afstand, zoals beschreven in de Zvw en de Wlz. Bijvoorbeeld één smart glass wordt in de praktijk namelijk gebruikt door meerdere medewerkers. Het gaat niet om een één op één relatie voor één cliënt. In dit geval valt de smart glass of bodycam onder de categorie hulpmiddelen voor verzorging en wonen, roerende voorziening. Zie hiervoor de beslisboom leveringsvormen en hulpmiddelen Wlz. 

Dit betekent dat bij verblijf in een verpleeghuis financiering uit het Wlz-dagtarief wel mogelijk is, maar niet voor thuiswonenden via een Volledig Pakket Thuis (VPT) of Modulair Pakket Thuis (MPT).  Het valt dan onder de financiering voor algemene ICT-voorzieningen vanuit de interne bedrijfsvoering van een (thuis)zorgorganisatie.  

Financiering onder de Zorgverzekeringswet (Zvw) bij gebruik in de wijkverpleging via de vergoeding voor digitale zorg is in dit geval ook niet mogelijk, omdat het niet om zorg op afstand gaat, ingezet bij één bepaalde cliënt. Het valt dan onder de financiering voor algemene ICT-voorzieningen vanuit de interne bedrijfsvoering van een thuiszorgorganisatie.

De smart glass heeft als technologie inmiddels een volwassen stadium bereikt, echter voortdurende doorontwikkeling blijft van toepassing. Er worden steeds verbeterde exemplaren (hardware) ingezet, maar de daadwerkelijke bruikbaarheid hangt ook samen met de bijbehorende applicatie (software) en waarvoor de bril wordt ingezet. Soms is dan een andere manier van expertise op afstand dan geschikter dan een bril. Bijvoorbeeld via een app op een telefoon. 

De inzet van de smart glass betekent echt een nieuwe manier van werken voor zorgprofessionals. Het vraagt veel aandacht. Denk aan afspraken over waar de bril ligt, wie de bril oplaadt en afspraken met deskundigen over het meekijken en het borgen van deze nieuwe wijze van werken.

Implementatietoolkit expertise op afstand

Waardigheid en trots voor de toekomst en Zorgvernieuwing in Versnelling hebben de implementatietoolkit Expertise op afstand samengesteld in samenwerking met diverse zorgorganisaties die hun ervaring wilden delen. De toolkit geeft een praktisch stappenplan gericht op dit zorgproces, inclusief voorbeelddocumenten, tools en tips. De toolkit neemt zowel smart glass als beeldschermcontact onder de loep. Lees meer en download de toolkit.

Jouw kennis ook op de kennisbank?

Neem contact met ons op.