Marjolein van Vliet

Marjolein van Vliet

Inspectie gaat toetsen op hygiëne en infectiepreventie

De Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ) start met thematisch toezicht op infectiepreventie in verpleeghuizen. Ook het voorkomen van antibioticaresistentie maakt onderdeel uit van de toetsing. Eind september 2017 start een pilot bij 4 zorgorganisaties. Het toetsingskader dat de Inspectie daarbij gebruikt is gebaseerd op ervaringen uit de praktijk.

 

Inspectie gaat toetsen op hygiëne en infectiepreventie

Hygiënisch werken ondersteunen

Volgens inspecteur Margreet van der Veer is de vorm van toetsen iets eenvoudiger dan in het verleden en kijkt de Inspectie naar andere punten. 'In de praktijk zien we vaak dat medewerkers wel hygiënisch willen werken, maar dat ze niet de middelen hebben of onvoldoende worden ondersteund. Het zwaartepunt van het toezicht is daarom een beetje verschoven.'

Een belangrijk verschil zit hem onder andere in 2 thema’s waar extra aandacht voor is:

  • De verantwoordelijkheid van de specialist ouderengeneeskunde
  • De verantwoordelijkheid van de bestuurder (kader goed bestuur)

Rol specialist ouderengeneeskunde en bestuurder

De IGZ ziet een grotere rol voor de specialist ouderengeneeskunde, waarbij hij stuurt op infectiepreventie en actief bezig is met het voorkomen van antibioticaresistentie. De arts moet op de hoogte zijn van de geschiedenis van (nieuwe) cliënten en de richtlijnen volgen als het gaat over het gebruik van antibiotica, maar vooral ook de zorgprofessionals ondersteunen bij hygiënisch werken. Een vraagbaak zijn. En een motivator.

Wet- en regelgeving over infectiepreventie

De bestuurder is verantwoordelijk voor de randvoorwaarden. Kan iedereen hygiënisch werken? Voldoet het gebouw aan de inrichtingseisen? Zijn alle noodzakelijke hulpmiddelen aanwezig? Verder moet een bestuurder aan kunnen tonen dat hij op de hoogte is van wet- en regelgeving en ontwikkelingen op het gebied van infectiepreventie. Het inhuren van deskundigheid in de vorm van een deskundige infectiepreventie of een infectiepreventiecommissie is hier een voorbeeld van.

Zorgnetwerken antibioticaresistentie

De inspectie schrijft niet voor hoe, maar organisaties moeten kunnen laten zien waar zij hun informatie vandaan halen. De regionale zorgnetwerken antibioticaresistentie kunnen hier een rol in spelen. Hierin maakt het toezicht op infectiepreventie ook al een koppeling met het nieuwe Kwaliteitskader Verpleeghuiszorg en het daarbij vereiste lerend netwerk.

Volg de hygiënerichtlijnen

Natuurlijk is het ook belangrijk dat de richtlijnen worden nageleefd op de werkvloer. Hierbij gaat de Inspectie uit van de hygiëne- en infectiepreventierichtlijnen, met onder andere de focus op:

  • handhygiëne
  • kleding
  • stimuleren en ondersteunen van cliënt bij goede hygiëne (bijvoorbeeld handen wassen voor het eten en na de toiletgang)
  • gebruik van persoonlijke beschermingsmiddelen
  • reinigen en desinfecteren van ruimten
  • opslag van steriele materialen

Bij het volgen van de richtlijnen spelen de randvoorwaarden die de bestuurder moet creëren een rol, maar elkaar kunnen aanspreken of dilemma’s rondom hygiëne bespreken is ook nodig. De Inspectie gaat daarop toetsen: is er een aan- of bespreekcultuur? En gebeurt dat ook daadwerkelijk?

De Inspectie op bezoek

De IGZ kondigt haar komst altijd een dag van te voren aan. De inspecteur zal in de ochtend vooral veel rondkijken op 2 verschillende afdelingen en met zorgprofessionals in gesprek gaan. In de middag spreekt de inspecteur in ieder geval met de specialist ouderengeneeskunde en bestuurder(s), ook over de bevindingen. De organisatie kan tijdens dat gesprek eventueel bepaalde keuzes toelichten.

Lerend vermogen van de organisatie

De Inspectie doet geen audit, dus na afloop van een bezoek ontvangt u geen gedetailleerd rapport met alle onderdelen die goed waren en beter konden. Wel koppelt de Inspectie direct na het bezoek op hoofdpunten terug en maakt het rapport openbaar op de website van de Inspectie. Bijvoorbeeld handhygiëne moet beter. Of dit dan gaat over handen wassen, desinfecteren of het dragen van ringen, moet u als organisatie zelf bedenken. Het gaat om het lerend vermogen van een organisatie, bewustwording en zelf nadenken.

Organisatiebreed verbeteren

Bij tekortkomingen - zaken die niet voldoen aan de norm - verwacht de Inspectie een resultaatverslag. 'In dit resultaatverslag moeten organisaties laten zien hoe ze punten die niet op orde waren, naar een voldoet aan de norm hebben gebracht', legt inspecteur Margreet van der Veer uit. Dit verslag moet ook langs de Raad van Toezicht van een organisatie, zodat deze kan meekijken en -denken. In het verleden was dit niet het geval. Van der Veer: 'Het is belangrijk dat veranderingen organisatiebreed doorgevoerd worden en niet alleen op de afdeling of in het team waar we een bezoek hebben gebracht.'

Opgehaald in de praktijk

De aandachtspunten van dit vernieuwde toetsingskader zijn opgehaald in de praktijk. Eerder toezicht van de Inspectie op infectiepreventie had niet het gewenste effect. Daarom is in het voorjaar van 2016 een argumentenkaart ontwikkeld. Na de pilots eind september 2017 zullen vanaf november de overige bezoeken plaats vinden. Lees meer over het extra toezicht, de aankondigingsbrief en het herziene toetsingskader op de website van de Inspectie.

Meer informatie over infectiepreventie

Meer informatie? Neem contact op met:

MarjoleinExpert
Marjolein
van Vliet
Expert m.vanvliet@vilans.nl 06 - 22 81 00 10
Profiel
Persvragen? Neem contact op met afdeling communicatie via 06 460 433 51 of pers@vilans.nl