Wouter van den Elsen

Wouter van den Elsen

Kennis als innovatiemotor - Interview Annelies Versteegden en Ismay Kremers

Begin dit jaar publiceerde Vilans de nieuwe strategische koers. Hierin staat de visie op kennis centraal. Maar wat betekent dat precies? Bestuursvoorzitter Annelies Versteegden van kennisorganisatie Vilans sprak hierover met zorgbestuurder Ismay Kremers van woonzorgorganisatie Vredewold.

27-05-2019

‘Iedere zorgorganisatie heeft een visie op zorg’, vertelt Versteegden, ‘maar Vilans als kennisorganisatie had in zijn vorige koersdocument de visie op kennis niet centraal staan. Dat hebben we in de nieuwe koers rechtgezet. Natuurlijk blijven we de komende jaren relevante kennisproducten bieden met betekenis voor de cliënt, zoals we altijd al deden. Maar we zijn ook breder gaan kijken naar hoe we die rol toekomstbestendig kunnen maken. Wat verandert er allemaal in de wereld?, wat voor trends komen er allemaal op ons af en wat betekent dat voor onze positie als kennisorganisatie? We hebben met veel partners en partijen hierover gesproken om dit aan te scherpen, waaronder Ismay Kremers. Zij leidt Vredewold en zit in het bestuur van brancheorganisatie ActiZ. Haar input heeft ons in dit traject zeer goed geholpen.’

Bekijk de nieuwe koers

Kennis komt eerst

Kremers: ‘Het gesprek ging vooral over kennis als innovatiemotor. Mijn overtuiging is dat zonder inzicht je de veeleisende rol van zorgverlener niet kunt vervullen. Kennis komt eerst. Daar zit een uitdaging, want in deze sector is op steeds meer specialistische vlakken kennis en ervaring nodig. De zorgvraag wordt zwaarder, je gaat intensiever om met familie en mantelzorgers. Alle vaardigheden die hiervoor nodig zijn kun je niet enkel uit de praktijk leren. Op intuïtie kun je veel doen maar het idee dat je als zorgverlener alles al doende kan leren is een misvatting. Er is gedegen vakinformatie nodig.’

Arbeidsmarktproblematiek

Volgens Kremers is kennis ook een wapen tegen uitstroom van personeel. Bijvoorbeeld in de vorm van ontwikkelprogramma’s die mensen goed uitrusten om hun rol te kunnen blijven vervullen. ‘Als je goed op niveau bent en handelingsbekwaam, heb je ook meer plezier in het werk. Door de krapte op de arbeidsmarkt komen er momenteel relatief veel mensen zonder zorgervaring de werkvloer op. Die mensen moeten wel goed begeleid en opgeleid worden, anders vertrekken ze weer. Maar juist door de werkdruk is het moeilijk voor collega’s om altijd tijd en aandacht te hebben voor het begeleiden en opleiden van nieuwe collega’s. Nieuwe mensen inwerken vindt niet iedereen even makkelijk en je moet er ook voldoende bekwaam voor zijn. Zoals ik al zei; het kan niet alleen op intuïtie.’

Als je goed op niveau bent en handelingsbekwaam, heb je meer werkplezier.

Laagdrempelig

De kennisproducten van Vilans moeten dus laagdrempelig zijn en voor de juiste persoon op het juiste moment beschikbaar. Versteegden: ‘Eén van de punten die uit het gesprek met Ismay sterk naar voren kwam was de opmerking dat we zo dicht mogelijk op de zorgsector moeten blijven. Probeer niet alles academisch te benaderen, blijf de taal spreken van de medewerkers en zorg dat alles goed toegankelijk is. Die boodschap nemen we ons ter harte. Onze platforms en websites worden zeer goed gevonden, maar we hebben nog wel wat te doen. De minister heeft in een Kamerbrief laten weten dat minstens vijftig procent van alle zorgmedewerkers ons moet kunnen vinden. Dat is een stevige doelstelling.’ En zelf zijn we daar nog niet tevreden mee: uiteindelijk willen we dat iedereen toegang heeft tot de juiste kennis, persoonlijk en op maat.

We willen uiteindelijk dat iedereen toegang heeft tot de juiste kennis, persoonlijk en op maat.

Technologie

Bij het beter toegankelijk maken van kennis speelt technologie een grote rol. Kremers: ‘Bij Vredewold werken we heel veel met de online KICK-protocollen van Vilans. Die doen het goed, want ze zijn laagdrempelig en eenvoudig te raadplegen. Veel mensen in de zorg zijn doe-mensen en zij willen kennis direct op de werkvloer, op hun telefoon. Niet in de vorm van lappen tekst maar in de vorm van heldere, korte omschrijvingen of van video’s. Veel dingen zijn tegenwoordig natuurlijk online vindbaar. We zien dat bij jongere mensen de digi-vaardigheid hoger ligt en dat het voor hen vanzelfsprekender is om online antwoorden te zoeken op specifieke vragen dan voor oudere medewerkers.’ 

De Vilans KICK-protocollen doen het bijvoorbeeld goed, want ze zijn laagdrempelig te raadplegen.

Complexe samenleving

Dat sommige groepen makkelijker hun weg vinden in de steeds complexere samenleving dan andere groepen, is ook een trend die Vilans meeneemt in de nieuwe koers. Versteegden: ‘We hebben het over de interoperabele samenleving, waarin alles met elkaar verbonden is. Hierin is zorg niet een op zichzelf staand fenomeen maar verbonden met alle facetten van iemands leven. Het terugbrengen van deze complexiteit en de brug slaan tussen wetenschap, onderwijs en professionaliteit, daar speelt Vilans een verbindende rol.’

Prikkelen

Om midden in al die complexiteit en naast de zware zorgtaak toch nieuwe dingen te blijven proberen om de kwaliteit van zorg verbeteren, is een zware opgave. Kremers: ‘Daarover heb ik tegen Annelies gezegd dat het goed is dat Vilans het veld daarin blijft prikkelen. Reflecteer maar welke nieuwe ideeën er zijn en laat maar zien wat voor andere oplossingsrichtingen bestaan, binnen en buiten de grenzen van instellingen, domeinen en landen.’ Versteegden vult aan: ‘Dit is in feite een versterking van onze vier v’s; het verzamelen, verrijken, valideren en verspreiden van kennis. We brengen partijen bij elkaar en laten zien wat er bijvoorbeeld gebeurt op het gebied van de implementatie van zorgtechnologie of op het gebied van Positieve Gezondheid. Kortom; de inzet van kennis als innovatiemotor staat centraal in onze nieuwe koers.’

Lees meer

Meer informatie? Neem contact op met:

AnneliesVoorzitter raad van bestuur
Annelies
Versteegden
Voorzitter raad van bestuur a.versteegden@vilans.nl 06 20 01 53 67
Profiel
Persvragen? Neem contact op met afdeling communicatie via 06 460 433 51 of pers@vilans.nl